2025 წლის 4 ოქტომბერს, ადგილობრივი თვითმმართველობის არჩევნების დღეს (რომელსაც პროდასავლური ოპოზიციის დიდმა ნაწილმა ბოიკოტი გამოუცხადა), საარჩევნო უბანზე მყოფმა “ქართული ოცნების” პრეზიდენტმა, მიხეილ ყაველაშვილმა, “TV პირველის” ჟურნალისტს ინა ცარციძეს “მატყუარა” და “მატყუარა ტელევიზიის” წარმომადგენელი უწოდა.
“თქვენ, თქვენი პატრონები ატყუებთ ახალგაზრდებს, საზოგადოებას, რომ ჩვენ ვართ არალეგიტიმურები”, – ასე უპასუხა ყაველაშვილმა ჟურნალისტს, რომელიც ცდილობდა მიეღო მისგან პასუხი, დაუკავშირდა თუ არა მას ამერიკის პრეზიდენტი დონალდ ტრამპი.
Incident Source: პარტია "ქართული ოცნება"
“რადიო მარნეული” “ქართული ოცნების” წევრების მხრიდან ცენზურისა და მუქარის სამიზნე გახდა
მმართველ პარტია “ქართულ ოცნებასთან” დაკავშირებულმა პირებმა, რადიო “მარნეულს”, პარტიის ერთ-ერთი კანდიდატის შესახებ გავრცელებული ინფორმაციის წაშლა მოსთხოვეს, წინააღმდეგ შემთხვევაში, სასამართლოში ჩივილით დაემუქრნენ.
შემთხვევა 2025 წლის 9 სექტემბერს მოხდა. როგორც რადიო “მარნეული” აღწერს, მათ სოციალურ ქსელში გააზიარეს ერთ-ერთი აქტივისტის პოსტი, რომელიც დმანისში “ქართული ოცნების” მაჟორიტარობის კანდიდატის, გამლეტ ისმაილოვის სავარაუდო დანაშაულებს შეეხებოდა. აქტივისტი წერდა, რომ პარტიის კანდიდატი დმანისში, კარაბულახის თემში და ამავე სოფლის სკოლის დირექტორი, წლების წინ თავისივე არასრულწლოვან მოსწავლეზე დაქორწინდა. პოსტში აქტივისტი ასევე ახსენებდა, რომ ისმაილოვმა დამალა ინფორმაცია სკოლის სხვა არასრულწლოვანი მოსწავლის იძულებითი ქორწინების შესახებ, რომელიც ფემიციდის მსხვერპლი გახდა. ამ პოსტის გაზიარების შემდეგ რედაქციაში მაჟორიტარობის კანდიდატის სახელით არაერთი ზარი შევიდა, ჯერ პოსტის წაშლა მოითხოვეს, შემდეგ კი ჩივილით დაემუქრნენ.
ამ ფაქტის შემდეგ, რადიო “მარნეულს” სასამართლოში ჩივილით დაემუქრა “ქართული ოცნების” მოქმედი მერი დმანისში, კობა მურადაშვილიც, რომელსაც ჟურნალისტმა ამ ინფორმაციაზე კომენტარის მისაღებად დაურეკა.
თბილისის მერის კახა კალაძის საარჩევნო შტაბთან, პოლიციისა და “ქართული ოცნების” მხარდაჭერების მიერ, ექვსი ჟურნალისტი დაზარალდა
2025 წლის 8 სექტემბერს, თბილისში, პარტია “ქართული ოცნების” თბილისის მერობის კანდიდატის, კახა კალაძის, საარჩევნო შტაბთან მიმდინარე აქციის გაშუქებისას, პარტიის მხარდამჭერებმა და სამართალდამცველებმა ფიზიკურად იძალადეს ჟურნალისტებზე, მიაყენეს სიტყვიერი შეურაცხყოფა და ჩამოართვეს მობილური ტელეფონები. ერთ-ერთ დაშავებულ ჟურნალისტს სამედიცინო დახმარება დასჭირდა.
საჯაროდ გავრცელებული ინფორმაციით, ადგილი ჰქონდა შემდეგ ინციდენტებს:
- “პუბლიკის” ინფორმაციით, გამოცემის ორ ჟურნალისტს ალექსანდრე ქეშელაშვილსა და ქეთო მიქაძეს, ჟურნალისტური საქმიანობის შესრულებისას, “ქართული ოცნების” მხარდამჭერები ფიზიკურად გაუსწორდნენ და მობილური ტელეფონები წაართვეს. გამოცემა წერს, რომ “ნეტგაზეთის” ჟურნალისტის დახმარებით, მათ შეძლეს მხოლოდ ერთი, ალექსანდრე ქეშელაშვილის ტელეფონის დაბრუნება [ტაიმკოდი: 1:14-1:20], მეორე ტელეფონს კი ეძებენ. “პუბლიკა” წერს, რომ მათ აქვთ ვიდეოკადრები, რომელშიც ჩანს ვინ ართმევს ჟურნალისტს ტელეფონს. გამოცემა ამ პირს მობილურის დაბრუნებისკენ მოუწოდებს. ასევე, მოუწოდებს შინაგან საქმეთა სამინისტროს, მოახდინოს შესაბამისი რეაგირება რედაქციის ტექნიკის მოპარვისა და მათი ჟურნალისტებისთვის პროფესიულ საქმიანობაში ხელშეშლის ფაქტებზე;
- გამოცემა “ნეტგაზეთის” ცნობით, მათ ჟურნალისტს, ქეთევან ხუციშვილს, სამართალდამცველმა აგინა, მასზე ფიზიკურად იძალადა და ხელი შეუშალა პროფესიულ საქმიანობაში. ინციდენტი მაშინ მოხდა, როდესაც ჟურნალისტი პირდაპირ ეთერში მუშაობდა და შტაბთან მიმდინარე დაპირისპირების კადრებს იღებდა, მათ შორის, კოლეგა ალექსანდრე ქეშელაშვილზე თავდასხმას. როგორც ქეთევან ხუციშვილი აღწერს, ის იღებდა როგორ აგინებდნენ მედიის წარმომადგენლებს “ქართული ოცნების” შტაბიდან გამოსულები, რა დროსაც მასაც დაემუქრნენ, რომ ტელეფონს დაკარგავდა: “გამოხატეს უხეში და უზრდელური ჟესტებით გინება. შემდეგ მომადგა ერთი პოლიციელი ნუ პროვოცირებო, ხელებში მომკიდა და მიმათრევდა. მოვიდნენ, მეორე და მესამეც, შემაგინა ერთ-ერთმა პოლიციელმა. ამის შემდეგ მოვიდა ცისფერმაისურიანი კაცი, რომელმაც ასევე შემაგინა. ბოლოს მიმათრიეს და შემაგდეს პოლიციელებში, ერთ-ერთმა ხელიც მკრა” [ვიდეომასალა, ტაიმკოდი: 0:30 -2:32];
- OC Media-ს დამფუძნებელს, ფოტოჟურნალისტ მარიამ ნიკურაძეს, “ქართული ოცნების” მხარდამჭერმა წყალი შეასხა. მარიამ ნიკურაძე გამოცემა “მედიაჩეკერთან” ჰყვება, რომ ის იღებდა, როგორც ცდილობდა პოლიცია ტერიტორიიდან გაეყვანა აქციის მონაწილეები: “ამ დროს “ქართული ოცნების” ერთ-ერთი მხარდამჭერი მომიახლოვდა და მთელი ბოთლი წყალი გადამასხა თავზე პოლიციის თანდასწრებით. პოლიციას მისთვის არაფერი უთქვამს, მე გამწია გვერდზე”, – ამბობს იგი.
- წყალი შეასხეს “სტუდია მონიტორის” ჟურნალისტს, ქეთი თუთბერიძესაც.
- კახა კალაძის შტაბთან მიმდინარე საპროტესტო აქციის გაშუქებისას მძიმე ფიზიკური დაზიანებები მიიღო უნგრელმა ჟურნალისტმა ლასლო მუზეშმა. მასზე “ქართული ოცნების” მხარდამჭერებმა იძალადეს, სცადეს მისთვის ტელეფონის ჩამორთმევაც. ჟურნალისტს სამედიცინო დახმარება დასჭირდა.
მომხდარს გამოეხმაურა “მედიის ადვოკატირების კოალიცია”. ორგანიზაცია წერს, რომ “დამოუკიდებელ მედიებზე თავდასხმა და დამნაშავეთა დაუსჯელობა “ქართული ოცნების” ერთიანი პოლიტიკის ნაწილია”. კოალიცია სოლიდარობას უცხადებს ყველა ჟურნალისტს, რომელსაც ძალადობრივი რეჟიმის პირობებში პროფესიული მოვალეობის შესრულება უწევს.
“საქართველოს ჟურნალისტური ეთიკის ქარტია” სასტიკად გმობს „ქართული ოცნების“ მხარდამჭერების მხრიდან ძალადობას ჟურნალისტებზე პოლიციის დანაშაულებრივი უმოქმედობისა და გულგრილობის ფონზე და შინაგან საქმეთა სამინისტროს დაუყოვნებლივი რეაგირებისკენ, ხოლო პროკურატურას ამ ინციდენტების ეფექტურად გამოძიებისკენ მოუწოდებს.
“ქართული ოცნების” წევრებმა და პოლიციამ “პუბლიკას” ჟურნალისტებს სიტყვიერი და ფიზიკური შეურაცხყოფა მიაყენეს
2025 წლის 3 სექტემბერს, „ქართული ოცნების“ წევრმა, ყოფილმა პარლამენტარმა, თბილისის საკრებულოს წევრობის კანდიდატმა ბექა ოდიშარიამ ონლაინ გამოცემა “პუბლიკის” ჟურნალისტს მინდია გაბაძეს სიტყვიერი შეურაცხყოფა მიაყენა. “ქართული ოცნების” სხვა წევრებმა და მხარდამჭერებმა სიტყვიერი და ფიზიკური შეურაცხყოფა მიაყენეს და შეაფურთხეს ამავე გამოცემის რედაქტორს, ლიკა ზაკაშვილს. პოლიციამ კი, ზაკაშვილს დაცვის ნაცვლად, მუშაობაში ხელი შეუშალა – ხელის გადაგრეხვით გადაღება შეაწყვეტინა.
ინციდენტები “ქართული ოცნების” თბილისის მერობის კანდიდატის, კახა კალაძის, საარჩევნო შტაბის გახსნისას მოხდა. ღონისძიება საპროტესტო აქციის ფონზე მიმდინარეობდა, ჟურნალისტები ამ მოვლენების გადაღებას ცდილობდნენ.
“პუბლიკას” მიერ გადაღებულ ვიდეომასალაში ჩანს, რომ ბექა ოდიშარია მინდია გაბაძეს შეურაცხმყოფელად მიმართავს მას შემდეგ, რაც ჟურნალისტი მას კითხვას უსვამს. ოდიშარია, ამავე ეპიზოდში, აგინებს და შეურაცხმყოფელად მიმართავს აქციის მონაწილეებსა და იქ მყოფ სხვა ჟურნალისტებსაც.
ლიკა ზაკაშვილის ქართული ოცნების” მხარდამჭერების სამიზნე მას შემდეგ ხდება, როცა ცდილობს აქტივისტების მისამართით მისი შეურაცხმყოფელი ქმედებები გადაიღოს – მას ჯერ ერთი ადამიანი ხელში არტყამს და ცდილობს მობილური გააგდებინოს, შემდეგ კი მეორე უკნიდან ეპარება და აფურთხებს. “პუბლიკას“ გადაღებულ კადრებში ჩანს, რომ ამ ქცევაზე სამართალდამცველები არ რეაგირებენ. პირიქით, მომდევნო ეპიზოდში თავად პოლიციელი ცდილობს ხელის გადაგრეხვით გადაღება შეაწყვეტინოს ლიკა ზაკაშვილს.
“საქართველოს ჟურნალისტური ეთიკის ქარტიის” განცხადებით, “ჟურნალისტების მიმართ ჩადენილი დანაშაულებისთვის დაუსჯელობა მოძალადე პირებს ახალისებს და სულ უფრო მეტი დანაშაულის ჩადენისკენ უბიძგებს”. საქართველოს ჟურნალისტური ეთიკის ქარტია „ქართულ ოცნებას“ მოუწოდებს, წერტილი დაუსვას ამგვარ პრაქტიკას, პასუხისმგებლობა აიღოს და ჟურნალისტებისთვის უსაფრთხო სამუშაო გარემო უზრუნველყოს.
“მედიის ადვოკატირების კოალიცია” ხაზს უსვამს, რომ ეს არ არის “ქართული ოცნების” მხარდამჭერების მხრიდან ჟურნალისტებზე ძალადობის პირველი შემთხვევა. “ბიძინა ივანიშვილის მმართველობის პირობებში ჩვენ ვხედავთ სისტემურ ძალადობას დამოუკიდებელი მედიის წინააღმდეგ. დამოუკიდებელი მედიის წინააღმდეგ მიღებულია რეპრესიული კანონმდებლობა. ყველა ეს ფაქტი ერთიანი სტრატეგიის ნაწილია, რომელიც მიზნად ისახავს ქვეყანაში დამოუკიდებელი მედიის და კრიტიკული ხმის ჩახშობას”, – ნათქვამია კოალიციის განცხადებაში.
—
UPDATE: პროკურატურაში შეტანილი განცხადების საფუძველზე, 2025 წლის 11 სექტემბერს „პუბლიკის“ მთავარი რედაქტორი ლიკა ზაკაშვილი გამოკითხეს. პროკურატურამ საქმე ლიკა ზაკაშვილის განცხადების საფუძველზე აღძრა
“ჟურნალისტური ეთიკის ქარტია” წელს ვერ დაამონიტორინგებს არჩევნებთან დაკავშირებული საკითხების გაშუქებას
“საქართველოს ჟურნალისტური ეთიკის ქარტიის” აცხადებს, რომ პირველად, 2012 წლის შემდეგ, ვერ დაამონიტორინგებს საარჩევნო პერიოდში მედიასაშუალებების მიერ არჩევნებთან დაკავშირებული საკითხების გაშუქებას. ქარტიის განცხადებაში, მიზეზად, ი “ქართული ოცნების” მიერ მიღებული რეპრესიული კანონმდებლობაა დასახელებული.
პროევროპული საპროტესტო აქციების მიმდინარეობის პარალელურად, “ქართულმა ოცნებამ” არაერთი კანონი მიიღო, რომელიც ადგილობრივი და საერთაშორისო ორგანიზაციების შეფასებით, მნიშვნელოვნად ზღუდავს დამოუკიდებელ მედია ორგანიზაციებს.
კომუნიკაციების კომისიამ „ქართული ოცნების“ საჩივრები „TV პირველის“, „ფორმულასა“ და „მთავარი არხის“ წინააღმდეგ განსახილველად მიიღო
2025 წლის 5 ივნისს, კომუნიკაციების კომისიამ „TV პირველის“, „ფორმულასა“ და „მთავარი არხის“ წინააღმდეგ „ქართული ოცნების“ საჩივრები განსახილველად დაუშვა და მათ არსებითად 19 ივნისს განიხილავს.
2 ივნისს, ტელეკომპანიებმა „ფორმულა“ და „TV პირველი“ განცხადება გაავრცელეს, რომლის მიხედვითაც ირკვევა, რომ „ქართულმა ოცნებამ“ მათ კომუნიკაციების ეროვნულ კომისიაში უჩივლა.
ტელეკომპანია „ფორმულას“ „ქართული ოცნების“ წარმომადგენელი მაუწყებლობის შესახებ კანონის იმ ნორმების დარღვევას ედავება, რომელიც მმართველმა პარტიამ 1 აპრილს მიიღო. ოცნებამ კომისიას 1 ივნისს მიმართა, როდესაც კომისიას მაუწყებლის დასანქცირების უფლებამოსილება მიენიჭა.
“საჩივრის მიხედვით, ცენზურას უნდა დაექვემდებაროს ტერმინები, რომლებიც ხაზს უსვამს ქართული ოცნების პარლამენტის, თანამდებობის პირებისა თუ ინსტიტუტების არალეგიტიმურობასა და პოლიტიკურ მიკერძოებას” – ნათქვამია ტელეკომპანია “ფორმულას” მიერ გავრცელებულ განცხადებაში.
„ქართული ოცნება“ ტელეკომპანია „ფორმულას“ უჩივის ისეთი ტერმინების გამოყენების გამო, როგორებიცაა: „რეჟიმის პატიმრები“, „რეჟიმის სასამართლო“, „არალეგიტიმური პარლამენტი“, „ე.წ. პარლამენტი“ და სხვა.
„TV პირველის“ ინფორმაციით, მათ წინააღმდეგ კომუნიკაციების ეროვნულ კომისიაში 14-გვერდიანი საჩივარია შეტანილი, სადაც ჩამოთვლილია სიტყვები და ტერმინები, რომლებიც მედიის მიერ სხვადასხვა საინფორმაციო გამოშვებაში იყო გამოყენებული.
“მაუწყებლობის შესახებ” კანონში ცვლილებები “ქართულმა ოცნებამ” 2025 წლის 1 აპრილს მიიღო. ცვლილების თანახმად, მნიშვნელოვნად გაიზარდა მარეგულირებელი ორგანოს, კომუნიკაციების ეროვნული კომისიის, უფლებამოილება, ასევე სრულად აიკრძალა მაუწყებლების უცხოური დაფინანსება
მედიაში არსებულ მდგომარეობას განცხადებით გამოეხმაურა მედიის ადვოკატირების კოალიცია – „ქართული ოცნების“ მიერ ბოლო პერიოდში ინიცირებული და მიღებული რეპრესიული კანონმდებლობა მიზანმიმართულად ზღუდავს გამოხატვის თავისუფლებას და საზოგადოების წვდომას ალტერნატიულ აზრსა და ინფორმაციაზე” – ნათქვამია განცხადებაში
“ქართული ოცნების” ყრილობაზე ონლაინ-მედია არ დაუშვეს
2025 წლის 7 მაისს, “ქართული ოცნების” ყრილობაზე ონლაინ-მედიას შეეზღუდა მუშაობა. მიზეზად დასახელდა დასასწრები ადგილების შეზღუდული რაოდენობა.
პარტიის პრესსამსახურმა, მოუწოდა მედიის წარმომადგენლებს ეხელმძღვანელათ პირდაპირი ტრანსილაციით. “ქართული ოცნების” ყრილობაზე პარტიის ახალ თავმჯდომარედ ირაკლი კობახიძე აირჩიეს.
საჯარო სხდომების დამოუკიდებელი მედიისთვის დახურვა ზოგადი ტენდენციაა და ამ მეთოდს “ქართული ოცნებამ” წარსულშიც არაერთხელ მიმართა.