2025 წლის 20 მაისს, საქართველოს საზღვარზე არ შემოუშვეს ბრიტანელი ჟურნალისტი, ვილ ნილი, რომელიც საქართველოში 2022 წლიდან ცხოვრობდა.
ვილ ნილი ბრიტანული მედიასაშუალების “Byline Times”-ის ფრილანსერი ჟურნალისტია. მიმდინარე წლის 31 მარტს, ნილმა ჟურნალისტური გამოძიება გამოაქვეყნა რუსი ოლოგარქის, რომან აბრამოვიჩის, ბრიტანეთში რეგისტრირებულ კომპანიებსა და საქართველოში, პარტია, “ქართული ოცნების”, დამფუძნებელის, ბიძინა ივანიშვილის, შესახებ. საერთაშორისო ორგანიზაცია “რეპორტიორები საზღვრებს გარეშე” თავის გვერდზე გამოქვეყნებულ სტატიაში, ჟურნალისტის საქართველოს ტერიტორიაზე არშემოშვებას აღნიშნულ ჟურნალისტურ გამოძიებას უკავშირებს: .
„გაძევება მოჰყვა სიძულვილის კამპანიას, რომელსაც პროსამთავრობო პოლიტიკოსები და მედიასაშუალებები აწარმოებდნენ ნილის მიმართ, საქართველოს ძალაუფლების მქონე წრეებთან დაკავშირებით ჩატარებული გამოძიების საპასუხოდ, რადგან ქვეყანაში პრესის თავისუფლება გაუარესებას აგრძელებს,“ სტატიაში.
ეს არაა პირველი შემთხვევა, როდესაც ჟურნალისტს უარი ეთქვა ქვეყანაში შემოსვლაზე.
შინაგან საქმეთა სამინისტრომ დამოუკიდებელი გამოცემების, „ბათუმელებისა“ და „ნეტგაზეთის“ დამფუძნებლის, მზია ამაღლობელის წინააღმდეგ კიდევ ერთი ახალი ადმინისტრაციული საქმე დაიწყო.
ამჯერად, შსს-ს ჟურნალისტს 2025 წლის 11 იანვარს – მისი დაკავების საღამოს – ბათუმის პოლიციის დეპარტამენტის წინ, დამხმარე ნაგებობაზე სტიკერის გაკვრას და იერსახის დამახინჯებას ედავება.
4 თვეზე მეტი გავიდა მზია ამაღლობელის დაკავებიდან. ამაღლობელი 11 იანვარს ჯერ ადმინისტრაციული წესით დააკავეს, შემდეგ კი გამოუშვეს და რამდენიმე საათში, – უკვე 12 იანვარს, – ხელახლა დააკავეს, ამჯერად სისხლის სამართლის წესით. უკანონო პატიმრობაში მყოფი ჟურნალისტი დაკავებიდან 38 დღის განმავლობაში შიმშილობდა. საერთაშორისო და ადგილობრივი ორგანიზაციები ჟურნალისტის დაუყოვნებლივ გათავისუფლებას მოითხოვენ.
2025 წლის 7 მაისს, პოლიციამ ონლაინ გამოცემა “პუბლიკის” ფოტოჟურნალისტნ ზურაბ ცერცვაძეს პროფესიულ საქმიანობაში ხელი შეუშალა. მედიის მიერ გავრცელებულ ვიდეოში ჩანს, რომ პოლიციას ჟურნალისიტი ძალის გამოყენებით გაჰყავს იმ სივრციდან, სადაც “ქართული ოცნების” ყრილობა მიმდინარეობდა.
“ქართული ოცნების” ყრილობაზე არც ონლაინ მედია დაუშვეს. პარტიის პრესსამსახურმა, მოუწოდა მედიის წარმომადგენლებს ეხელმძღვანელათ პირდაპირი ტრანსილაციით.
2025 წლის 6 აპრილს ჟურნალისტი ირინა მაკარიძე გაზეთ „ქრონიკა+“-ის და საინფორმაციო სააგენტო “cnews”-თვის მუშაობდა შოთა რუსთაველის გამზირზე, მიმდინარე მოვლენებს აშუქებდა, თუმცა “გზის უკანონოდ” გადაკეტვის გამო პოლიციამ 5 000 ლარით დააჯარიმა.
ჟურნალისტი ჯარის გასაჩივრებას გეგმავს.
2025 წლის 12 აპრილს, “გზის უკანონოდ” გადაკეტვის გამო საინფორმაციო სააგენტო “ტაბულას” ჟურნალისტი – ლუკა კაციტაძე 5 000 ლარის ოდენობის ჯარიმა დააკისრეს.
ონლაინ გამოცემა წერს, რომ ლუკა კაციტაძე 12 აპრილს შოთა რუსთაველის გამზირზე პროფესიულ მოვალეობას ასრულებდა. გამოცემა ასევე აღნიშნავს, რომ ეს პირველი შემთხვევა არ არის, როცა ჟურნალისტებს უსაფუძვლოდ აჯარიმებენ.
“მედიის, ინფორმაციის და სოციალური კვლევების ცენტრს” ათეულობით ასეთი შემთხვევა აქვს აღწერილი.
2025 წლის 30 მარტს საქართველოში შემოსვლაზე უარი უთხრეს იტალიური მედიის NurPhoto-ს ფოტოჟურნალისტს ჟერომ შაბოს.
ეს არ არის პირველი შემთხვევა, როცა ჟურნალისტებს საქართველოში შემოსვლას უკრძალავენ:
- 2025 წლის 12 თებერვალს, საქართველოს საზღვარზე არ შემოუშვეს ჟურნალისტი კლემენ ჟირარდო.
- 2024 წლის 30 დეკემბერს, ბელგიელი ჟურნალისტი ვიტსე დე გეიტერი საქართველოში არ შემოუშვეს;
- 2024 წლის 26 ოქტომბერს საქართველოში არ შემოუშვეს IFJGlobal-ის ჟურნალისტი სტეფან გოსი;
- 2024 წლის 16 სექტემბერს, ბელარუს ჟურნალისტსა და აქტივისტს, ანდრეი მიალეშკას, საქართველოში შესვლის უფლება არ მისცეს.
საქართველოში ჟურნალისტების შესვლის უფლების აკრძალვას გამოეხმაურა პრესის თავისუფლების დამცველი საერთაშორისო ორგანიზაცია “რეპორტიორები საზღვრებს გარეშე”. ორგანიზაციამ გააკრიტიკა ეს გადაწყვეტილებები და აღნიშნა, რომ ჟურნალსიტები საპროტესტო აქციების გაშუქების გამო ისჯებიან.
“საქართველოს მთავრობამ უნდა შეწყვიტოს ჟურნალისტების ამგვარი შევიწროება” – ნათქვამია განცხადებაში.
2025 წლის 10 აპრილს, ფრანგმა ჟურნალისტმა, კლემენ ჟირარდომ გამოაქვეყნა პოსტი სოციალურ ქსელში, რომლის მიხედვითაც გაირკვა, რომ ჟურნალისტი საქართველოს საზღვარზე არ შემოუშვეს 2025 წლის 12 თებერვალს. კლემენ ჟირარდო თანამშრომლობს ისეთ საერთაშორისო მედიაგამოცემებთან, როგორებიცაა Le Monde, Society და Al Jazeera. ბოლო თვეების განმავლობაში იგი ხშირად აქვეყნებდა სტატიებს საქართველოში მიმდინარე საპროტესტო აქციებსა და მათ ძალადობრივად ჩახშობასთან დაკავშირებით.
“მიუნხენიდან ღამით დაგვიანებული და დამღლელი ფრენის შემდეგ, როცა პასპორტის კონტროლის რიგში ერთ საათზე მეტხანს ველოდე, საქართველოს ტერიტორიიდან გამაძევეს. პოლიციელმა მომცა ფურცელი, სადაც ეწერა, რომ ქვეყანაში შემოსვლა „სხვა მიზეზით“ ამიკრძალეს და მითხრეს, რომ შესაძლოა მომავალში შევძლო დაბრუნება” – დაწერა ჟურნალსიტმა.
კლემენ ჟირარდო ფიქრობს, რომ საზღვარზე შესვლის აკრძალვა მის ჟურნალისტურ საქმიანობას უკავშირდება.
“გავიგე, რომ ჩემი სახელი და გვარი შინაგან საქმეთა სამინისტროს „წითელ სიაში“ იყო და ეს აკრძალვა დროებითი არ ყოფილა. ზუსტი მიზეზი დღემდე უცნობია და შესაძლოა ვერც ვერასდროს გავიგოთ, თუმცა ეს გადაწყვეტილება უდავოდ უკავშირდება ჩემს საქმიანობას, როგორც ჟურნალისტს” – განაცხადა კლემენ ჟირარდომ.
ეს არ არის პირველი შემთხვევა, როცა ჟურნალისტებს საქართველოში შემოსვლას უკრძალავენ:
- 2025 წლის 30 მარტს საქართველოში შემოსვლაზე უარი უთხრეს იტალიური მედიის NurPhoto ფოტოჟურნალისტს ჟერომ შობოს;
- 2024 წლის 30 დეკემბერს, ბელგიელი ჟურნალისტი ვიტსე დე გეიტერი საქართველოში არ შემოუშვეს;
- 2024 წლის 26 ოქტომბერს საქართველოში არ შემოუშვეს IFJGlobal-ის ჟურნალისტი სტეფან გოსი;
- 2024 წლის 16 სექტემბერს, ბელარუს ჟურნალისტსა და აქტივისტს, ანდრეი მიალეშკას, საქართველოში შესვლის უფლება არ მისცეს.
საქართველოში ჟურნალისტების შესვლის უფლების აკრძალვას გამოეხმაურა პრესის თავისუფლების დამცველი საერთაშორისო ორგანიზაცია “რეპორტიორები საზღვრებს გარეშე”. ორგანიზაციამ გააკრიტიკა ეს გადაწყვეტილებები და აღნიშნა, რომ ჟურნალსიტები საპროტესტო აქციების გაშუქების გამო ისჯებიან.
“საქართველოს მთავრობამ უნდა შეწყვიტოს ჟურნალისტების ამგვარი შევიწროება” – ნათქვამია განცხადებაში.
2025 წლის 8 აპრილს, დაჯარიმების შესახებ აცნობეს “მაუწყებლის” ჟურნალისტს თოზუ გულმამედოვას. შსს მას ამავე წლის 16 თებერვალს “გზის ხელოვნურად გადაკეტვას” ედავება.
ონლაინ მედია “მაუწყებლის” ინფორმაციით, თოზუ გულმამედოვა ამ დღეს აქციაზე პროფესიულ მოვალეობას ასრულებდა.
2025 წლის 6 აპრილს გამოცემა “ინდიგოს” ჟურნალისტი საბა სორდია დააკავეს რუსთაველის მეტროს მიმდებარე ტერიტორიაზე. ჟურნალისტი დიღმის იზოლატორშია მოთავსებული.
“ინდიგოს ჟურნალისტი საბა სორდია უკანონოდაა დაკავებული. ის დაემორჩილა პოლიციის მოთხოვნას და გახსნა ჩანთა, მიაწოდა პირადობა. როდესაც ჩანთის უკანა ჯიბის გახსნა სცადეს, საბამ უთხრათ, რომ თავად გახსნიდა. ეს ჩათვალეს დაუმორჩილებლობად და გადაიყვანეს განყოფილებაში და მალევე – იზოლატორში. მას თან ჰქონდა კამერა, რომელიც ახლა დალუქულია. გაიგეს რომ იყო ჟურნალისტი. მიუხედავად ამისა, ტოვებენ იზოლატორში. ” – დაწერა “ინდიგოს” აღმასრულებელმა დირექტორმა ნატა ძველიშვილმა.
“ინდიგოს” მიერ გავრცელებული ინფორმაციით, საბა სორდიას გაუგრძელდა იზოლატორში ყოფნის ვადა. ასევე, უცნობია როდის გაიმართება დაკავებული ჟურნალისტის სასამართლო პროცესი.
ჟურნალისტის დაკავებას გამოეხმაურა მედიის ადვოკატირების კოალიაცია – “საბა სორდიას დაკავება არის კიდევ ერთი შემთხვევა მედიის სისტემური რეპრესიული პოლიტიკისა, რომლის მასშტაბი დღითი დღე იზრდება. ჟურნალისტების დაკავება ისეთი მოსახერხებელი საბაბით, როგორიცაა “პოლიციისადმი დაუმორჩილებლობა”, სამართალდამცავი ორგანოების უფლებამოსილების ბოროტად გამოყენებაა.“
2025 წლის 28 მარტს, პარლამენტთან მიმდინარე საპროტესტო აქციაზე ონლაინ მედია “აპრილის” ჟურნალისტს პოლიციელებმა ხელი შეუშალეს პროფესიული მოვალეობის შესრულებაში.
ონლაინ მედია “აპრილის” ჟურნალისტი ნატა ურიდია საპროტესტო აქციას მობილური ტელეფონით იღებდა, რა დროსაც მას, პოლიციელებმა ხელი ჰკრეს. ვიდეოში რომელიც მედია “აპრილმა” გაავრცელა ჩანს, რომ პოლიციელი ჟურნალისტს ეუბნება “გადადი გვერდზე”, შემდეგ კი ხელს ჰკრავს.
საპროტესტო აქციების დაწყებიდან – 2024 წლის 28 ნოემბრიდან 28 მარტამდე პერიოდში აქციებზე მედიის წარმომადგენლების უფლებების დარღვევის 154 შემთხვევა დაფიქსირდა.
